Ba loại virus máy tính từng ám ảnh thế giới
Vào một buổi sáng năm 2000,ạivirusmáytínhtừngámảnhthếgiớâm lịch ngày hôm nay Steven Sinofky, khi đó là giám đốc mảng phần mềm doanh nghiệp của Microsoft, nhận được một cuộc gọi lạ của một nữ phóng viên trước khi lái xe đi làm với thông điệp đầy bí ẩn “I love you, I love you” (Tôi yêu bạn, tôi yêu bạn).
Steven Sinofsky là lãnh đạo mảng Office, Windows tại Microsoft trong nhiều năm. Ảnh: Getty. |
Trước khi Sinofky kịp hiểu ra câu chuyện, ILOVEYOU - virus máy tính mang cái tên “dễ thương” đã xâm nhập vào toàn bộ hệ thống Internet, phá hoại hàng triệu hộp thư email trên toàn thế giới thông qua phần mềm Microsoft Outlook và Exchange.
Bài học đầu tiên của Microsoft
Trong bài viết trên Fast Company, ông Sinofsky cho biết ILOVEYOU không phải virus đầu tiên khiến những lãnh đạo Microsoft đau đầu. Giữa những năm 1990, Microsoft từng phải đối phó với thể loại virus hoàn toàn mới.
Virus có tên WM/Concept.A không lợi dụng những sai sót hoặc lỗi lập trình trong Word. Lỗ hổng bị lợi dụng là các lệnh macro của phiên bản Word 6.0. Vốn được coi là một thành tựu trong khả năng thúc đẩy năng suất làm việc, một lệnh macro cho phép người dùng ghi lại các thao tác mình thực hiện và lặp lại thao tác đó.
Virus là nỗi ám ảnh với các công ty cung cấp giải pháp như Microsoft. Ảnh: Fast Company. |
WM/Concept.A tận dụng khả năng mở và thực thi ngay khi bấm vào file để lây nhiễm cho máy tính. Sau khi file thực thi được mở, mọi văn bản trên máy tính sẽ bị nhiễm virus, và mỗi lần chia sẻ qua mạng virus cũng được phát tán theo.
"Không giống những gì mọi người thường nghĩ, những virus thành công không làm các tác vụ gây hại như xoá sạch tập tin hay cài lại ổ cứng. Nếu chúng làm vậy, thì chúng sẽ không phát tán được, và mất đi mục đích ban đầu", ông Sinofsky mô tả.
Xét theo tiêu chuẩn đó, WM/Concept.A rất thành công khi phát tán toàn cầu mà những gì nó làm chỉ là gây phiền cho người dùng. Khi mở file có virus, một cửa sổ lỗi sẽ hiện lên, và người dùng chỉ cần bấm "OK" là có thể bỏ qua. Xoá bỏ virus này khá đơn giản, nhưng nó cũng tạo ra một ngành công nghiệp mới: diệt virus.
Virus WM/Concept.A không gây hại nhiều với máy tính, nhưng phát tán rất nhanh và mở ra ngành dịch vụ chống virus. Ảnh: Fast Company. |
"WM/Concept.A là bài học đầu tiên của chúng tôi về việc cân bằng giữa xây dựng hệ thống có thể mở rộng, tuỳ biến và đảm bảo an toàn, độ tin cậy cho máy tính; cũng như người dùng có thể phản ứng thế nào nếu độ bảo mật cao đi kèm cách làm việc phải thay đổi", ông Sinofsky mô tả bài học đầu tiên từ loại virus này.
Đánh sập máy chủ Microsoft
Năm 1999, Microsoft nhận được bài học tiếp theo về virus. Ông Sinofky mô tả một buổi sáng, ông nhận được hàng loạt email bất thường trên Outlook với dòng tiêu đề “Important Message from . . .” (Đây là tin nhắn quan trọng của…)
Mỗi một tin nhắn chỉ chứa một văn bản “Đây là tài liệu bạn yêu cầu ... đừng cho ai khác xem ;-)”, cùng với file .doc đính kèm.
Sinofky không phải người duy nhất nhận được chuỗi tin nhắn kì lạ này mà đồng thời, toàn bộ người dùng Outlook đều nhận được chúng.
Virus W97M.Melissa lây nhiễm cho hàng trăm nghìn người khi tự gửi qua email. Ảnh: Fast Company. |
Chẳng lâu sau, hệ thống dịch vụ gửi email trên toàn thế giới ngừng hoạt động.
Thủ phạm gây sự cố này chính là virus W97M.Melissa. Cũng khai thác lỗ hổng từ macro nhưng tự sao chép qua email, Mellisa đã khiến dịch vụ email toàn cầu hoàn toàn tê liệt.
Sau khi được phát tán thông qua một email đơn giản có chủ ý, virus Melissa đã lây lan khi người nhận mở tệp được đính kèm. Thông điệp được thiết kế để trông thật quen thuộc, vì vậy hầu hết người dùng đều mở tệp.
Nếu người dùng khởi chạy từ Outlook, mã trong virus Melissa sẽ dùng macro để gửi cùng một “Thông điệp quan trọng” cho 50 người đầu tiên trong sổ địa chỉ Outlook. Mỗi một người nhiễm sẽ lây cho 50 người, và mỗi người mở tệp đính kèm lại phát tán cho thêm 50 người nữa.
Sự việc xảy ra vào cuối tuần, đồng nghĩa hàng triệu người dùng trên toàn thế giới sẽ không thể sử dụng email khi ngày làm việc vào thứ hai bắt đầu.
"Khách hàng của chúng tôi và các văn phòng trên toàn thế giới đều tức giận", ông Sinofsky mô tả.
Đây là loại virus đầu tiên được gọi là "worm" (con sâu), vì khả năng tự lây lan cho máy tính khác mà không cần tác động của người dùng. Nó cũng khai thác rất tốt khía cạnh tâm lý, thủ thuật về sau được gọi là "social engineering".
Ông Sinofsky cho rằng Melissa đã một lần nữa chỉ ra hạn chế về thiết kế phần mềm của Microsoft.
"Sản phẩm và khách hàng của chúng tôi gặp nguy cơ khi thế giới ngày càng kết nối nhiều hơn. Cách tiếp cận thiết kế hiệu quả với những người rành công nghệ giờ mất tác dụng khi ngày càng có nhiều người dùng Internet không hiểu rõ cách hoạt động của máy tính", cựu lãnh đạo của Microsoft chia sẻ.
Cái giá của ILOVEYOU
ILOVEYOU cũng lây lan qua email, nhưng thay vì gửi đi cho 50 người đầu tiên trong danh bạ, nó gửi email tới toàn bộ. Nó còn tự cài một bản lên máy tính để chạy ngầm mọi lúc, xoá tập tin và thay bằng bản sao virus.
Hậu quả của ILOVEYOU lên tới hàng tỷ USD. Một số chuyên gia nhận định chỉ trong một buổi sáng, một nửa số máy tính tại Bắc Mỹ đã nhiễm virus ILOVEYOU, và khoảng 100.000 máy chủ email tại châu Âu nhiễm virus hoặc bị tắt đi để đề phòng.
Thậm chí, virus ILOVEYOU đã vô hiệu hóa các máy chủ và máy tính nối mạng ở nhiều cơ quan chính phủ quan trọng từ Bộ Quốc phòng Mỹ đến Dịch vụ Y tế Quốc gia Vương quốc Anh.
Chỉ trong vài tuần, virus ILOVEYOU đã gây thiệt hại hàng tỷ USD. Ảnh: Fast Company. |
"Sự việc tệ, rất tệ. Nhóm của chúng tôi phải tìm ra cách xử lý và cân nhắc nhiều lựa chọn", ông Sinofsky kể lại giai đoạn Microsoft đối phó với khủng hoảng. Vị cựu lãnh đạo mô tả khoảng khắc này giống khủng hoảng Tylenol, khiến 7 người chết vào năm 1982.
Đứng trước rủi ro đó, Microsoft phải áp dụng những biện pháp mạnh như vô hiệu hóa việc gửi một loạt các loại tệp đính kèm hay không cho chạy mã thực thi, cắt quyền truy cập sổ danh bạ hay đánh dấu mọi email là không đáng tin cậy.
Dù vậy, cũng phải mất đến 4 tuần Microsoft mới có thể hoàn thành bản vá và khắc phục lỗi mà ILOVEYOU khai thác.
Với ILOVEYOU, ông Sinofsky một lần nữa khẳng định quan điểm khác biệt của những người dùng rành máy tính và người dùng phổ thông. Đó chính là bài học lớn của Microsoft: làm thế nào để thiết kế phần mềm an toàn mà người dùng phổ thông chấp nhận sử dụng.
"Mọi người đều bận rộn và chỉ muốn máy tính hoạt động ổn định", ông Sinofsky chia sẻ.
下一篇:Nhận định, soi kèo SHB Đà Nẵng vs Hà Nội, 18h00 ngày 19/1: Khó nuốt trôi
相关文章:
- Nhận định, soi kèo Cagliari vs Lecce, 21h00 ngày 19/1: Nắm bắt cơ hội
- Hướng dẫn thí sinh không phải đến ĐH rút hồ sơ xét tuyển
- Trí tuệ nhân tạo AI làm mất niềm tin vào những gì ‘mắt thấy, tai nghe’
- Gameshow tuần qua: Lan Khuê liên tục cảnh cáo Hoàng Thùy
- Nhận định, soi kèo Adelaide United vs Melbourne Victory, 15h35 ngày 18/1: Đội khách xa lầy
- Duy Mạnh khen Xuân Son
- Thời trang công sở: 5 kiểu áo khoác hot nhất sắm ngay trước khi trời lạnh
- 10X Lào Cai từ chối 10 trường đại học Mỹ để theo học tại Việt Nam
- Nhận định, soi kèo Celta Vigo vs Athletic Bilbao, 20h00 ngày 19/1: Củng cố top 4
- Adobe tiết lộ thời điểm phát hành phần mềm biên tập video tích hợp AI
相关推荐:
- Nhận định, soi kèo Moreirense vs Farense, 22h30 ngày 19/01: Chia điểm
- 'Dưới bóng cây hạnh phúc' tập 39: Danh gặp rắc rối với công an
- Cựu hiệu trưởng Đinh Bằng My bị đề nghị truy tố vì dâm ô hàng loạt nam sinh 13
- Điểm chuẩn ĐH Luật Hà Nội cao chót vót
- Nhận định, soi kèo Nacional vs AVS, 22h30 ngày 19/01: Làm khó chủ nhà
- Hôn nhân 15 năm viên mãn của tài tử Quách Hiểu Đông bên bà xã diễn viên
- Gần 40 nghìn thí sinh thi tuyển sinh lớp 10 ở TP.HCM có điểm Toán dưới 5
- Ca sĩ Nhật Bản đột ngột qua đời ở tuổi 27
- Nhận định, soi kèo Al
- Việt Nam sẽ sớm có các tác phẩm kinh ngạc do ChatGPT, AI ‘sáng tác’
- Nhận định, soi kèo Osasuna vs Vallecano, 0h30 ngày 20/1: Lợi thế sân nhà
- Nhận định, soi kèo Smouha vs ZED FC, 22h00 ngày 17/1: Khách tự tin
- Soi kèo phạt góc Real Madrid vs Las Palmas, 22h15 ngày 19/01
- Nhận định, soi kèo AL
- Soi kèo phạt góc Ipswich Town vs Man City, 23h30 ngày 19/1
- Soi kèo góc Everton vs Tottenham, 21h00 ngày 19/1
- Nhận định, soi kèo Hellas Verona vs Lazio, 0h00 ngày 20/1: Cơ hội của đội chủ nhà
- Nhận định, soi kèo Arsenal vs Aston Villa, 0h30 ngày 19/1: Bám đuổi ngôi đầu
- Nhận định, soi kèo Qarabag vs Samaxi, 22h00 ngày 17/1: Đúng như dự đoán
- Nhận định, soi kèo NEC vs Fortuna Sittard, 22h45 ngày 19/01: 3 điểm ở lại